vima365

Το μαγικό ταξίδι των λέξεων …….

Απο την Παναγιωτα Ιωακειμίδου

Το μαγικό ταξίδι των λέξεων… από τον Όμηρο στην ποντιακή λαλιά αποθήκω / αποθέκω / ΄ποθήκω

Η ποντιακή λέξη αποθήκω (Κερασούντα), αποθέκω (Χαλδία), ΄ποθήκω (Κερασούντα, Όφη, Τραπεζούντα, Χαλδία) διατηρεί ζωντανό ένα πανάρχαιο ελληνικό ρήμα που φτάνει ως τον Όμηρο.

Προέρχεται από το αρχαίο ελληνικό ἀποτίθημι  αποθέτω, βάζω κάπου, φυλάσσω).

Σημασίες στην ποντιακή

 Βάζω κάποιον για ύπνο, κυρίως μωρό παιδί.

 Τυλίγω στην ηλακάτη το μαλλί που είναι έτοιμο για γνέσιμο.

 Ονειδίζω, κακολογώ, κατακρίνω.

Παραδείγματα

• Εποθήκα το μαλλίν και έκαμνα.
Έβαλα το μαλλί στην ηλακάτη και το γνέθω.

• Κάθεται η πομπή σην πόρταν κι αποθήκει τους δβάτες.
Κάθεται ο ανήθικος στην πόρτα και κακολογεί τους περαστικούς.

Από τον Όμηρο

Δέπας δ’ ἀπέθηκ’ ἐνὶ χηλῷ
«Απόθεσε την κούπα στην κασέλα»
(Ιλιάδα, Π 254)

Τεύχεα κάλ’ ἀποθέσθαι ἐπὶ χθονὶ πουλυβοτείρῃ
«Να αποθέσουν τα λαμπρά όπλα πάνω στη γη την πολυθρέπτρα»
(Ιλιάδα, Γ 89)

Γλωσσικό σχόλιο

Η λέξη αποθήκω αποτελεί ακόμη ένα εντυπωσιακό παράδειγμα της συνέχειας της ελληνικής γλώσσας. Ένα ρήμα που ακούστηκε στα ομηρικά έπη πριν από σχεδόν τρεις χιλιάδες χρόνια συνέχισε να ζει στην καθημερινή ομιλία των Ποντίων, αποκτώντας νέες σημασίες αλλά διατηρώντας τον ίδιο γλωσσικό πυρήνα.