vima365

Άγχος στα Παιδιά Όταν το «Δεν Μπορώ» Κρύβει ένα «Φοβάμαι» – Γραφει η Μαρία Μιχαλάκη

Άγχος στα Παιδιά Όταν το «Δεν Μπορώ» Κρύβει ένα «Φοβάμαι» 

   Γραφει η Μαρία Μιχαλάκη

Το άγχος στην παιδική ηλικία δεν είναι απλώς μια «φάση». Είναι ένα
εσωτερικό βίωμα που συχνά δεν έχει λέξεις — έχει όμως σώμα, βλέμμα και
συμπεριφορά.
Το παιδί που λέει «πονάει η κοιλιά μου» πριν το σχολείο, που αρνείται να
αποχωριστεί τον γονέα ή που θυμώνει έντονα χωρίς εμφανή λόγο, μπορεί
στην πραγματικότητα να εκφράζει έναν βαθύ φόβο ή μια εσωτερική
ανασφάλεια.
Το άγχος δεν είναι αδυναμία. Είναι μήνυμα.
Τι είναι το παιδικό άγχος;
Το άγχος αποτελεί φυσιολογική αντίδραση του οργανισμού μπροστά σε μια
πρόκληση ή απειλή. Στα παιδιά, όμως, η «απειλή» δεν είναι πάντα
αντικειμενική. Μπορεί να αφορά:
τον φόβο αποτυχίας
την ανάγκη αποδοχής
οικογενειακές εντάσεις
υψηλές προσδοκίες
αλλαγές στη ζωή (μετακόμιση, διαζύγιο, απώλεια)
Το παιδικό νευρικό σύστημα βρίσκεται ακόμη σε ανάπτυξη. Η ικανότητα
αυτορρύθμισης δεν είναι πλήρως ώριμη, γι’ αυτό και το άγχος συχνά
εκφράζεται σωματικά ή συμπεριφορικά.
Πώς εκδηλώνεται;
Σωματικά συμπτώματα
Πόνος στην κοιλιά ή στο κεφάλι
Ναυτία
Δυσκολία στον ύπνο
Ταχυκαρδία
Συναισθηματικές εκδηλώσεις
Υπερβολικός φόβος
Κλάμα χωρίς εμφανή αιτία

Ευερεθιστότητα
Συμπεριφορικές αντιδράσεις
Άρνηση σχολείου
Προσκόλληση στους γονείς
Εκρήξεις θυμού
Απόσυρση
Συχνά ο θυμός λειτουργεί ως «πανοπλία» του άγχους. Το παιδί δεν λέει
«αγχώνομαι» — λέει «δεν θέλω» ή «δεν μπορώ».
Ο ρόλος του ενήλικα
Η πιο σημαντική παρέμβαση είναι η αναγνώριση.
Όταν ακυρώνουμε το συναίσθημα με φράσεις όπως:
«Δεν είναι τίποτα»
«Μην κάνεις έτσι»
«Είσαι υπερβολικός/ή»
το παιδί μαθαίνει να αμφισβητεί το βίωμά του.
Αντίθετα, η συναισθηματική επικύρωση δημιουργεί ασφάλεια:
«Βλέπω ότι δυσκολεύεσαι.»
«Φαίνεται πως αυτό σε φοβίζει.»
«Είμαι εδώ μαζί σου.»
Η ασφάλεια προηγείται της λογικής. Μόνο όταν το παιδί νιώθει ασφαλές
μπορεί να μάθει να ρυθμίζει το άγχος του.
Ενίσχυση της συναισθηματικής ανθεκτικότητας
Η πρόληψη και η έγκαιρη παρέμβαση είναι καθοριστικές. Πρακτικές που
βοηθούν:
Σταθερή καθημερινή ρουτίνα
Ασκήσεις αναπνοής μέσα από παιχνίδι
Ζωγραφική και έκφραση συναισθημάτων
Θεραπευτικά παραμύθια
Ποιοτικός χρόνος σύνδεσης

Η Κοινωνικοσυναισθηματική Μάθηση (ΚΣΜ) προσφέρει στα παιδιά εργαλεία
αυτογνωσίας και αυτορρύθμισης. Όταν το παιδί μαθαίνει να ονομάζει το
συναίσθημά του, μειώνεται η ένταση και ενισχύεται η αίσθηση ελέγχου.
Πότε χρειάζεται ειδικός;
Η αναζήτηση υποστήριξης είναι σημαντική όταν:
Το άγχος επιμένει για μεγάλο χρονικό διάστημα
Επηρεάζει τη σχολική ή κοινωνική λειτουργικότητα
Περιορίζει σημαντικά την καθημερινότητα
Συνοδεύεται από έντονα σωματικά συμπτώματα
Η έγκαιρη παρέμβαση δεν στιγματίζει — προστατεύει.
Επίλογος
Το άγχος δεν είναι εχθρός. Είναι ένας εσωτερικός συναγερμός που μας δείχνει
ότι κάτι χρειάζεται φροντίδα.
Όταν ακούμε πίσω από τη συμπεριφορά και βλέπουμε πίσω από το
σύμπτωμα, δημιουργείται χώρος θεραπευτικής σχέσης.
Το ζητούμενο δεν είναι να εξαφανίσουμε το άγχος.
Είναι να διδάξουμε στο παιδί ότι μπορεί να το διαχειριστεί — και ότι δεν είναι
μόνο.

Μαρία Μιχαλάκη
�� ΚΕ.ΨΥ.Π.Ε Ζω Αλλιώς
Ελευθερίου Βενιζέλου 27 Παλούκια
�� Τηλ.:697 769 1436
�� Email: mmichalaki@hotmail.com