vima365

Η Πάρος του Σπύρου Παπαλουκά Μέσα από τηΝ ματιά ενός συλλέκτη στον Δημοτικό Χώρο Τεχνών Παροικιάς. Γράφει ο ΛΕΟΝΤΙΟΣ ΠΕΤΜΕΖΑΣ.

Η Πάρος του Σπύρου Παπαλουκά Μέσα από τηΝ ματιά ενός συλλέκτη στον Δημοτικό Χώρο Τεχνών Παροικιάς.

Γράφει  ο ΛΕΟΝΤΙΟΣ ΠΕΤΜΕΖΑΣ.

Με αφορμή την συμπλήρωση 70 χρόνων από τον θάνατο του σημαντικού Έλληνα ζωγράφου Σπύρου Παπαλουκά διοργανώθηκε μια  επετειακή έκθεση με έργα του μεγάλου καλλιτέχνη που διαρκεί από τις 7 Σεπτεμβρίου εως τις 7 Οκτωβρίου 2026 στον Δημοτικό Χώρο Τεχνών Παροικιάς της Πάρου.

Πρόκειται για ξεχωριστή έκθεση του αυτοτελούς Τμήματος Πολιτισμού Εικαστικών και Σύγχρονων Τεχνών του Δήμου Πάρου που πραγματοποιείτε με πρωτοβουλία της Αντιδημάρχου Άννας Κάγκανη και φέρνει ξανά στο νησί επιτεύγματα που δημιούργησε ο μεγάλος Έλληνας ζωγράφος το καλοκαίρι του 1948.

Ο Σπύρος Παπαλουκάς που υπήρξε ένας από τους μεγάλους ανανεωτές της νεότερης ελληνικής τέχνης, ταξίδεψε το καλοκαίρι του 1948 στην Πάρο.

Η θάλασσα, οι ψαρόβαρκες και η λιτή γεωμετρία του κυκλαδίτικου τοπίου γίνονται το μοτίβο του — με την έννοια που έδινε στην λέξη ο Σεζάν — και η αφετηρία για πίνακες που απομακρύνονται από την περιγραφική αναπαράσταση και πλησιάζουν την αφαίρεση.

Εβδομήντα οκτώ χρόνια αργότερα, σήμερα  η Πάρος συναντά ξανά εκείνο το βλέμμα, μέσα από το οποίο ο Παπαλουκάς γίνεται απρόσμενα σύγχρονος.

Ο Δήμος Πάρου παρουσιάζει στον Δημοτικό Χώρο Τεχνών Παροικιάς την έκθεση «Η Πάρος του Σπύρου Παπαλουκά με τη ματιά ενός συλλέκτη», με καταθέσεις από ιδιωτική συλλογή αφιερωμένα αποκλειστικά στην παριανή περίοδο του καλλιτέχνη.

Είναι μια σπάνια ευκαιρία για το φιλότεχνο κοινό να δεί συγκεντρωμένο ένα ιδιαίτερο κεφάλαιο της σπάνιας δημιουργίας του και επίσης την Πάρο μέσα από το φως και το βλέμμα ενός σημαντικού  Έλληνα εικαστικού δημιουργού .Στην τέχνη του Παπαλουκά το φως γίνεται συχνά το πραγματικό θέμα. Mεταφέρει και εξωτερικεύει τις υπαρξιακές αναζητήσεις.

Μας ταξιδεύει κυριολεκτικά και μεταφορικά  δίνοντας απαντήσεις σε ερωτήματα  . Δεν περιορίζει τον θεατή σε κάποιες συγκεκριμένες φόρμες της εκποίησης . Αφήνει ελεύθερη την εικόνα που ο καθένας θέλει να δει και να ονειρευτεί .Η τεχνοτροπία κάνει ορατή μια ευαισθησία . Εικονοποιεί  τις αρετές της ρευστότητας και της ευθραυστότητας .

Με αρμονικούς κανόνες το αποτέλεσμα  αγγίζει την ουσιαστική τεχνική. Συγκροτεί μια συνομιλία που δρα δυναμικά και απεριόριστα . Στην συνέχεια με  φλογερή  δύναμη αντλεί  εξάρσεις για να υπηρετήσει την τέχνη και  την αισθητική  με όση ευρύτητα χωράει η σπανιότητα της ψυχής .

Ο Παπαλουκάς  έρχεται από μακρινές εποχές.

Μας εισάγει σε έναν συμπαντικό ορίζοντα  με ανθρωποκεντρικούς μηχανισμούς που είναι διακριτικοί με περισσότερη ένταση και βεβαιότητα.

Οι παλίρροιες των χρωμάτων και των σχεδιάσεων στα εκθέματα του αποκαλύπτουν ενότητες αποκαλύψεων στις οποίες  ενυπάρχει η συνειδητοποίηση της ευειδούς απεικόνισης.  

Η ιστορικός τέχνης και επιμελήτρια εκθέσεων Χριστίνα Πετρηνού επισημαίνει ότι ο μοντερνισμός του Παπαλουκά εκφράζεται τόσο στην επιλογή λιτών, καθημερινών θεμάτων όσο και στη ζωγραφική του γλώσσα, μετασχηματίζοντας τις επιρροές του γαλλικού μοντερνισμού σε κάτι βαθιά προσωπικό.

Η Δρ. Μαρία Γ. Μόσχου παρατηρεί πως, σε μικρού μεγέθους επιφάνειες, ο Παπαλουκάς αποδίδει με ελάχιστα μέσα την απεραντοσύνη του φυσικού χώρου και το άπειρο του φωτός, εξαϋλώνοντας τη στερεότητα του φυσικού περιβάλλοντος.

Όπως σημειώνει ο Παύλος Θανόπουλος, που σχεδίασε την έκθεση, οι δημιουργίες του Παπαλουκά «μετουσιώνουν τα διδάγματα των μεταϊμπρεσιονιστικών τάσεων και του φωβισμού μέσα από τις καταβολές της βυζαντινής του μαθητείας», ενώ θεωρεί τα έργα της Πάρου «σταθμό στην αναζήτηση της αλήθειας της ελληνικής φύσης».

Η ματιά του συλλέκτη: Τα έργα προέρχονται από μία ιδιωτική συλλογή και έχουν επιλεγεί ώστε να φωτίσουν ειδικά την περίοδο της Πάρου.

Η έκθεση γίνεται έτσι και μια αφήγηση για τη συλλεκτική ματιά: για το πώς οι επιλογές ενός συλλέκτη μπορούν να ανασυνθέσουν ένα ολόκληρο δημιουργικό κεφάλαιο.

Την έκθεση συνοδεύει ειδική δίγλωσση έκδοση-κατάλογος, με τα έργα και κείμενα που φωτίζουν την παριανή περίοδο του Παπαλουκά, τη σχέση του με τον μοντερνισμό, την πορεία του προς την αφαίρεση και τον καθοριστικό ρόλο του φωτός στη ζωγραφική του.

Συντελεστές της έκθεσης: Ιδέα και πρωτοβουλία: Άννα Κάγκανη ,Σχεδιασμός έκθεσης: Παύλος Θανόπουλος, Γραφιστικές εφαρμογές: Ντόρα Πικιώνη

Μελέτη φωτισμού: Μαρία Γοζαδίνου, Κείμενα και επιστημονική συμβολή: Χριστίνα Πετρηνού, Δρ. Μαρία Μόσχου, Ελίζα Πολυχρονιάδου

Μεταφορά, συσκευασία και ανάρτηση των έργων: Swift Art Services, Σχεδιασμός καταλόγου: Ντεϊάνα Νικολάεβα.

Λίγα λόγια για τον Σπύρο Παπαλουκά: Ο Σπύρος Παπαλουκάς (1892–1957) υπήρξε μία από τις σημαντικότερες μορφές της νεότερης ελληνικής ζωγραφικής και της ελληνικής τέχνης του 20ού αιώνα.

Σπούδασε στην Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών και συνέχισε τις σπουδές του στο Παρίσι, στην Académie de la Grande Chaumière και την Académie Julian. Στο έργο του συνδύασε δημιουργικά τη βυζαντινή παράδοση με τις αρχές του μοντερνισμού, αναπτύσσοντας μια βαθιά προσωπική ζωγραφική γλώσσα, με κεντρική θέση στο φως, το χρώμα και το ελληνικό τοπίο.

Κατά τη διάρκεια της καλλιτεχνικής του πορείας δημιούργησε σημαντικούς κύκλους έργων εμπνευσμένους από την Αίγινα, το Άγιο Όρος, τη Λέσβο, τη Σαλαμίνα και την Πάρο, ενώ ιδιαίτερη θέση στο έργο του κατέχει η αγιογράφηση της Μητρόπολης της Άμφισσας.

Παράλληλα, ανέπτυξε σημαντική διδακτική δραστηριότητα και το 1956 εξελέγη καθηγητής στην Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών.

Ταυτότητα Εκδήλωσης: Ώρες λειτουργίας: Καθημερινά, 19:00-22:00

Τοποθεσία: Δημοτικός Χώρος Τεχνών Παροικιάς, Πάρος, Πληροφορίες Τηλ.: 22843 60 167