vima365

Βαλκάνια : Αναζητώντας τους Ήρωες και τους Αγίους που μας ενώνουν.- Aπο τον Γεωργιο Σκλαβουνο

Βαλκάνια : Αναζητώντας τους Ήρωες και τους Αγίους που μας ενώνουν.

Aπο τον Γεωργιο Σκλαβουνο

Γεώργιος Καστριώτης ο Επονομαζόμενος Σκερντέμπεης. 1405- 1468.
Επισήμως ανακηρυγμένος Εθνικός ήρωας των Αλβανών στα 2018 .

Ομως σοβαρά διεκδικούμενος ως Σέρβικης αλλά και Ελληνικής καταγωγής .

Σκοπός, φιλοδοξία, αυτού του κειμένου είναι να καταστεί ένα κάλεσμα, για μια αναγκαία στροφή, στις στρατηγικές «διαχείρισης συμβόλων» στα μαρτυρικά και ξανά απειλούμενα Βαλκάνια.

Σε καμιά περίπτωση δεν ενδιαφέρει να εμπλακούμε στον διάλογο της διεκδικησης της καταγωγής του Σκερντενμπεη…και αυτό γιατί…

Όσο εύκολη μπορεί να είναι η μεταξύ των Βαλκανίων η διεκδίκηση, η οικειοποίηση της
συγγένειας, του «όμαιμου» των ηρώων και αγίων στο πλαίσιο του μεταξύ τους
ανατροφοδοτούμενου και όχι πάντα «ενδογενούς» ανταγωνισμού , τόσο δύσκολος είναι
ο συναγωνισμός για την ομοίωση προς τους ήρωες, για το ομότροπο προς τους ήρωες
του ατομικού και συλλογικού μας βίου . .

Μια τέτοια «στρατηγική διαχείρισης συμβόλων» προϋποθέτει και συνεπάγεται

 Αναγνώριση των καταστροφικών αποτελεσμάτων του κυρίαρχου πλαισίου σχέσεων
των βαλκανικών λαών.

 Αναγνώριση της αλήθειας ότι ένα καλύτερο πλαίσιο δεν πρόκειται να προσφερθεί,
στα Βαλκάνια, έξωθεν ούτε προφανώς από την την Ευρωπαϊκή Ένωση. Τα βαλκάνια
μέχρι και σήμερα ενδιαφέρουν τους βόρειο ευρωπαίους ως περιοχή νέο-
αποικιακής εκμετάλλευσης.

 Αναζήτηση και προβολή της ιστορίας, των αληθειών, των θρύλων, των συμβόλων,
των συμβολικών τόπων, των οράματων, της κοινής Τέχνης αλλά και των κοινών
ενδιαφερόντων και των κοινών συμφερόντων που ενώνουν τους Βαλκανικούς
λαούς.

Που αποκαλύπτουν τους Βαλκανικούς λαούς , όχι ως την πυριτιδαποθήκη
της Ευρώπης αλλά ως το διαχρονικό προστατευτικό ανάχωμα, τον
κυματοθραύστη της Ευρώπης από τα κύματα της Ασιατικής βαρβαρότητας.

Ως το ηρωικό και διαχρονικό αιματοδότη της άμυνας της Ευρώπης και του
Ευρωπαϊκού πολιτισμού .

Από την εποχή των Περσικών πολέμων, στην μακραίωνη πολεμική ιστορία της επέκτασης και της συρρίκνωσης της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, στην διάρκεια των Βενετοτουρκικών και των Ρωσοτουρκικών πολέμων τα βαλκάνια είναι το πεδίο της μάχης αλλά και ηρωικά μαχόμενοι στο πεδίο της μάχης..

Και υπάρχει ενοποιητική ιστορία, υπάρχει ενοποιητική αλήθεια, ενοποιητικές παραδόσεις ενοποιητική Τέχνη, ενοποιητικά ενδιαφέροντα και συμφέροντα, υπάρχουν ήρωες και Άγιοι που ενώνουν τους Βαλκανικούς λαούς.

 Μια ενοποιητική «ανά-γνώση» της ιστορίας και μια ενοποιητική ιστορική
συμπόρευση. Μια συμπόρευση θεμελιωμένη σε ένα «χορωδιακό μοντέλο»
εναρμόνισης των διαφορών.

Ενα μοντέλο οργάνωσης και συνεργασίας «ισηγορίας, ισονομίας, ισοπολιτείας» που θα επιτρέψει στους Βαλκάνιους να λειτουργήσουν, στην γεωγραφική τους περιοχή ως «αδελφική αρμονική βιώσιμη ενότητα διαφορών» χωρίς ηγεμονισμούς …

Να λειτουργήσουν ως υποκείμενο της ιστορίας.. και όχι ως διαρκές θύμα της.

Ο Γεώργιος Καστριώτης ο επονομαζόμενος Σκερντέμπεης.

Μια εξέχουσα μορφή στο πάνθεο των Βαλκανικών Ηρώων, η ζωή και το έργο των οποίων μπορεί να ενώνει τους βαλκανικούς λαούς , μπορεί να τεκμηριώνει το ρόλο των Βαλκανίων ως πολεμικού προπυργίου της Ευρώπης, είναι και ο Σκεντερμπεης

Είναι χρήσιμο να επισημάνω ότι η η πρώτη . βιογραφία του Γεώργιου Καστριώτη που κυκλοφόρησε στα Ελληνικά εμφανίστηκε αρχικά ως έργο του Μεγάλου Διδασκάλου του γένους Ευγένιου Βουλγάρεως, που τυπώνεται στην Μόσχα στα 1812 και αποτελεί μετάφραση μιας γαλλικής, μη αναφερομένου συγγραφέως, βιογραφίας . (Επιτομή της Ιστορίας του Γεωργίου του Καστριώτου του επονομασθέντος Σκερντέμπεη βασιλέως της Αλβανίας, μεταφρασθείσα εκ του Γαλλικού..Με προσθήκη του Γενεαλογικού δένδρου των Οθωμανών Σουλτάνων .

Συνερανησθέντος παρά του Σοφωτάτου Αρχιεπισκόπου Ευγενίου του Βουλγάρεως..) Στα 1816 το έργο συστήνεται προς ανάγνωση στους γραικούς

Από τον «ΛΟΓΙΟ ΕΡΜΗ» (που εκδίδει στην Βιέννη ο Άνθιμος Γαζής. Φιλικός και στενός συνεργάτης του Καποδίστρια), όπως επισημαίνει η Μάχη Παίζη Αποστολοπούλου ( Γεωργίου Καστριώτη του Επιλεγομένου Σκεντέρμπεη Βίος και Πολιτεία. Έθνικό Ίδρυμα Ερευνών Αθήνα 2018 σελ,17) γεγονός που σημαίνει ότι το κείμενο χρησιμοποιείται στην προετοιμασία του επανάστασης /

Είναι προφανές ότι η βιογραφία του Καστριώτη καταρρίπτει τον μύθο του γενναίου τούρκου και του αήττητου Οθωμανικού στρατού και αυτό κατά την περίοδο της ακμής της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.

Ο Θ.Κολοκοτρωνης εχει διαβάσει τα κατορθωματα του Σκεντερμπεη με δεδομένο ότι εργα που αποδιδονται στον Βούλγαρη διακινούνται στα Ιόνια οπου δρα ο Κολοκοτρώνης…

Δείγματα της διεθνούς φήμης και διαχρονικής αναγνώρισης του μεγαλείου αλλά της σημασίας του έργου του.

Αναγνώριση από την Τουρκική ιστορία:
« Συνήθως οι ηγετικές στρατηγικές και στρατιωτικές ικανότητες του Σκεντέρμπεη αναγνωρίζονται στην Τουρκικη ιστοριογραφία.

Καταγράφεται, σε ένα μάλλον εκτεταμένο λύμα στην επίσημη Τουρκική εγκυκλοπαίδεια στο θεμα Αλβανία, ότι ο Σκεντερμπεης δεν υπέστη ποτέ αποφασιστική ήττα στις εναντίον του εκστρατείες των Σουλτάνων Μουράτ του Β και Μεχμέτ του Β.

Επίσης υπογραμμίζεται ότι η η βάση του στην Kruya δεν κατελήφθη ποτε οσον ο Σκερντεμπεης βρισκόταν εν ζωή..

Το ιστορικό γεγονός του αήττητου του Σκερντεμπεη επιβεβαιώνεται και σε διάφορες άλλες τούρκικες ιστορικές πηγές.»..
.«..Μετά τις επιτυχίες του εναντίον των Οθωμανικών εκστρατειών (1450) ο Σκερντένμπεης καθιερώθηκε ως ήρωας στην Δυτική Ευρώπη ανακηρύχτηκε από τον Πάπα <Διοικητής (commander) των στρατευμάτων της Παποσύνης , επίσης Athleta Christi or Champion of Christ, από τον Παπα Calixtus.

Ο τούρκος ιστορικός Sevket Pamuk σημειώνει ότι ο Σκερντενμπεης χαιρετίστηκε ως ο Υπερασπιστής του Μεσσία Ιησού και η ασπίδα της Χριστιανοσύνης .» Bülent Bilmez Skatenberg in the Turkish Historiography a critical assessment)

Αναγνώριση στην Ευρωπαϊκή ιστορία και λογοτεχνία.

Ο Εdemand Spencer (1552/53- 1599) ο γνωστός Άγγλος Ελισαβετιανός ποιητής,
σύγχρονος του Shakespeare, στο σονέτο lll αφιερωμένο στον Γεώργιο Καστριώτη
γράφει.

Σχετικά με την Ιστορία του Γεωργιου Καστριωτη τον επονομαζόμενο Σκερντεμπεη βασιλιά των Ηπειρωτών,μεταφρασθείσα στην Αγγλική.

(Upon the Historie of George Castriot, alias Scanderbeg, King of the Epirots, translated into English).

«Τι καθιστά την αρχαιότητα τόσο ματαιόδοξα κομπορήμονα.

Τα αρχαία της μνημεία και οι θαυμάσιοι αμφορείς;

Και οι αρχέγονοι ήρωες που ο κόσμος τους μας αποθαρρύνει;

Των οποίων τα ηρωικά κατορθώματα συνεχιζουν να ηχούν στα αυτιά των απογόνων τους;
Ποιος ανέβασε στο θαύμα τον έπαινο τους;
Θαυμάστε τα κολοσσιαίου μεγαλείου αγάλματα τους,
Τις πλούσιες αψίδες θριάμβου που ανύψωσαν
Τις τεράστιες πυραμίδες τους, που προκαλούν τους ουρανούς.
Ο Ενας ,τον οποίο μια επόμενη εποχή έφερε στο φως!
Εφάμιλλος των πλέον υπέροχων από τους υπέροχους.

Υπερέχων κατ όνομα κατά δύναμη και μεγαλείο .
Ο δικαιούμενος έναν απέραντο θρόνο θριάμβου .
Η μάστιγα των Τούρκων και η πανώλης των απίστων.
Τα Έργα σου, Ω!. Σκερντέμπεη! παραθέτει αυτός ο τομος» .
Το εν λόγω σονέτο έχει τοποθετηθεί στον πρόλογο της πρώτης ολοκληρωμένης Αγγλικής μετάφρασης (1596)της βιογραφίας του Καστριώτη από τον Άγγλο Zacharia Jones , σύγχρονο του Shakespeare

Η μεταφρασμένη στα αγγλικά βιογραφία ήταν το έργο του καθολικού ιερέα της Αλβανικής Shkodra, Marinus Barletius που πρωτοειπώθηκε στα λατινικά στην Βενετία στα 1504, με τίτλο Historia de Vita et gestis Scanderberg Epirotarum principis.
O Ιταλός συνθέτης Αντόνιο Βιβάλντι (1678- 1741) αφιερώνει στον Γεώργιο Καστριώτη μια όπερα του που πρωτοπαρουσιάστηκε στην Βενετία στα 1718.

Επίσης από την Βασιλική Μουσική Ακαδημία των Παρισίων στην Paris Όπερα στις 27 /10 1735 παρουσιάζεται η όπερα Scanderberg, των Γάλλων συνθετών Francois

Francoce και Francois Rebel
Ο Ιταλός A.Salvi (1664-1724) άνθρωπος της αυλής των Μεδίκων, (τα έργα του έχουν
παρουσιαστεί από μορφές όπως ο Vivaldi και o Ηandel )του αφιερώνει τραγωδία με τίτλο Scanderbeg που παρουσιάζεται στην Φλωρεντία στα 1718 .

Ο Γάλλος διηγηματογράφος M.Barrou  στα 1825, του αφιερώνει νουβέλα του, Skanderberg  nouvelle grecque .

Ο Σουηδός T.Rudbeck   του αφιερώνει το έργο του Skanderbeg,historisks skadespel I tre akter,Stockholm 1835. Οι τρείς προηγούμενοι
συγγραφείς χαρακτηρίζουν τον Σκερντέμπεη Ελληνα.
Επίσης « ο C Paganel στο έργο του Histoire de Skanderbeg 1855  υποστήριξε το ίδιο
αναφέροντας αναλυτικά ότι ο Σκεντέρμπεης . είναι ο τελευταίος αντιπρόσωπος των ηρώων της Αρχαίας Ελλάδας και ο πλέον διαπρεπής πρόδρομος των ηρώων της νεώτερης Ελλάδας.

Ο Γεώργιος Καστριώτης δεν συγκίνησε μόνον καλλιτέχνες , λογοτέχνες η στρατιωτικούς, συγκίνησε και διακεκριμένους πολιτικούς \ Ο γνωστότατος συντηρητικός Άγγλος πολιτικός Benjamin Disraeli (1804-1881) διατελέσας 2 φορές πρωθυπουργός της Βρετανίας, αλλά και λογοτέχνης αφιέρωσε ένα από τα 7 διηγήματα στον Σκεντερμπεη με τίτλο The Rise of Iskander που δημοσιεύτηκε στα 1833.

Κατά τον Πάνο Βασιλείου ολόκληρη η Ευρωπαϊκή Εργογραφία για τον Σκεντέρμπεη
βρίσκεται συγκεντρωμένη στις μελέτες B.B.Ascom,Notes on the Development of the
Scanderbrh theme. J.Matl,Georgius Kastriota, La figura de Scanderberg dans la literatuta mondiale.

Ο Πανος Βασιλείου στην σχετική έρευνα του παραθέτει κατάλογο της Ελληνικής
συμμετοχής στις Βιογραφίες και λογοτεχνικά έργων τα αφιερωμένα στον Σκερντεμπεη.

Μια πολύ ενδιαφέρουσα παρουσίαση του Σκερντέμπεη στην Τουρκική βιβλιογραφία, στην Αγγλική γλώσσα και πλουσιότατη παραθέτει ο Bulent Bilnez (Skatenberg in the Turkish Historiography ,a critical assessment. / Στο Συλλογικό Έργο .. The Living Skanderbeg The Albanian Hero between Myth and History Editors Monica GENESIN  Joachim MATZINGER & Giancarlo VALLON./ Hamburg 2010).

Βέβαια ο τρομερός και τροπαιούχος Οθωμανός γενίτσαρος από την επιστροφή στην
Χριστιανική πίστη και την υπεράσπιση «Πίστης και Πατρίδας» γίνεται για τους Οθωμανούς the haine Iskender ο προδότης Iskender .

Η Ευρωπαϊκή σημασία του ρόλου του Σκερντενμπεη αποκαλύπτεται αν ανακαλέσουμε
στην Μνήμη ότι οι αγώνες του εναντίον των Οθωμανών αρχίζουν μετά τον Μάρτιο του
1444 οπότε οργάνωσε την “”συντακτική συνέλευση”” των αλβανών, αλλά οχι μόνον,
ευγενών της περιοχής στην ελεγχόμενη από την Βενετία πόλη Lezhe οργανώνοντας την
στρατιωτική συμμαχία που ονομάστηκε The Leaque of Lezhe.

Ο Σκεντέρμπεης δίνει στην συμμαχία καθαρά και αντιοθωμανική και και αντιμουσουλμανική ταυτότητα.

Χρησιμοποιεί ακόμα και μεθόδους βίαιου εξισλαμισμού με απειλή θανάτου για τους
αρνούμενους τον εκχριστιανισμό τους.

Κατά κάποιους ιστορικούς ο Σκερντενμπεης εγκατέλειψε τον Οθωμανικό στρατό μετά την καταστροφική για Οθωμανούς μάχη της Kunovitsa, ( Περιοχή της σημερινής Σερβίας τον Ιανουάριο του 1444)

Στην μάχη, από χριστιανικής πλευράς συμμετείχαν το Βασίλειο της Ουγγαρίας, το Βασίλειο της Πολωνίας, το Δεσποτάτο της Σερβίας και της Βλαχίας. Σκεντερμπεης ο εκλεκτός του Βατικανού.

Eίναι χρήσιμο να επισημανθεί ότι, της ανόδου της χρησιμότητας του Σκεντέρμπεη εχει
προηγηθεί η καταστροφική για τα Χριστιανικά στρατεύματα μάχη την Βάρνας ( Νοέμβριος του 1444, στην σημερινή Βάρνα της Βουλγαρίας) στην οποία τα σταυροφορικά στρατεύματα υπό τον βλάχικης καταγωγής,Oύγγρο, ηρωικό πολέμαρχο, Ιωάννη Ουνιάδη ηττήθηκαν κατά κράτος.

Σε αυτήν την Μάχη οι Σέρβοι δεν επέτρεψαν στον Σεντέρμπεη να περάσει από τα εδάφη τους και να συμπαρασταθεί στις χριστιανικές δυνάμεις..

Μετά και την Συντριβή των Χριστιανικών δυνάμεων και στην Β! μάχη του Κοσσυφοπέδιου 23 Ιουνίου 1448 η σημασία του Σκεντέρμπεη κορυφώνεται .

Στα 1451 τον Μάρτιο Θ Σκεντέρμπεης υπογράφει συνθήκη προστασίας αμοιβαίας υποστήριξης με τον Βασιλιά Αλφόνσο τον Ε! της Αραγονίας .

Ο Πάπας Ευγένιος ο IV απέστειλε Επίσκοπο στην περιοχή Drivasto, τον Paulus Angelus. Τελικά ο Σκεντερμπεης θα βρεθεί επίσημος προσκεκλημένος
του επομένου Πάπα, του Πάπα Παύλου του Β! στην Ιταλία στις 12/12/ 1946.

Την παραμονή των Χριστουγέννων 24/12/ Ο Σκεντέρμπεης θα τιμηθεί από τον ΠΑΠΑ Παύλο τον Β! εντός του Ναού του Άγιου Πέτρου αναγορευόμενος σε «Αλέξανδρο των Ηπειρωτών» και παραλαμβάνοντας από τον Πάπα ένα οικήσιμο και ένα ξίφος ως σύμβολα της συνεργασίας τους στην μάχη εναντίον των Οθωμανών..

Όπως επισημαίνει ο Gjonh Berisha o Πάπας Παύλος είναι ο πέμπτος κατά σειρά Πάπας που συνεργάστηκε και στήριξε τον Σκεντέρμπεη

 Πηγές: . Επιτομή της Ιστορίας του Γεωργίου του Καστριώτου του επονομασθέντος
Σκερντέμπεη βασιλέως της Αλβανίας, μεταφρασθείσα εκ του Γαλλικού..

Με προσθήκη του Γενεαλογικού δένδρου των Οθωμανών Σουλτάνων .

Συνερανησθέντος παρά του Σοφωτάτου Αρχιεπισκόπου Ευγενίου του Βουλγάρεως..)./Μοσχα 1812.

Μάχη Παϊζη Αποστολοπούλου. ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΚΑΣΤΙΡΩΤΗ. ΤΟΥ ΕΠΙΛΕΓΟΜΈΝΟΥ
ΣΚΕΡΝΤΕΝΜΠΕΗ, Βιος και Πολιτεία.ΕΘΝΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΡΕΥΝΩΝ, ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΣΤΟΡΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ.ΑΘΗΝΑ 2018.
ΠΑΝΟΥ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ Συμπληρωματικά στην Ελληνική εργογραφία της ιστορίας του
Σκερντεμπεη./ΕΛΛΗΝΙΚΑ,ΤΟΜ 35,ΤΕΥΧΟΣ 1, 1984. Δεκέμβριος 1984. .
Pr. As.Dr Gjon Berisha .Dimentions of Skanderberg relations to the Holy See in the gace of Ottoman invations.Institute of History “Ali Hadri”Pristina. European Academic Relations
.Vol.V.Issue 7 Octob 2017..
Pr.Ass.Dr Gjon Berisha .Dimentions of Skanderberg relations with the Holy See,in the face of
the Ottoman invations. Institute of History “Ali Hadri””Pristina.European Academic Research
Vol V,Issue 7 Oct.2017.
British library.Alexander, Meet İskender: Turkic Manuscripts on
Alexander the Great. 14 November 2022