Το διασκεδαστικό εύρημα από το Αρχαιολογικό Μουσείο του Ηρακλείου –
Της Μιραντας Σκηνιτη – Διπλωματούχος Ξεναγος
ΚΝΩΣΟΣ- ΛΙΘΙΝΗ ΚΟΜΗ (ΠΕΡΟΥΚΑ) ΜΕΓΑΛΟΥ ΞΟΑΝΟΥ
Νεοανακτορική περίοδος (1700-1500 π.Χ.)
Το πιό διασκεδαστικό εύρημα από το Αρχαιολογικό Μουσείο του Ηρακλείου στην Κρήτη, που συνάδει με την καρναβαλική ατμόσφαιρα των ημερών, είναι η λίθινη κόμη (περούκα) από κάποιο μεγάλο ξύλινο είδωλο (ξόανο) ή σφίγγα από την Κνωσό, που χρονολογείται στην εποχή του Χαλκού, κατά την Νεοανακτορική περίοδο (1700-1500 π.Χ.).
Βαρύ κα ασήκωτο δεν λέω, από μαύρο πέτρωμα έντεχνα λειασμένο, που παραπέμπει πιθανώς σε «κεραύνιο λίθο» από μετεωρίτη που υπήρξε αντικείμενο λατρείας και θαυμασμού στους προϊστορικούς χρόνους.
Η κάθοδος από τους ουρανούς φωτεινών βολίδων με τα «αστροπελέκια ή κοινώς σπεκλάρια» που ξεπερνούν το φράγμα του ήχου , σκίζουν τα δένδρα, βράχους, και φονεύουν ανθρώπους και ζώα , όπως τους αναφέρει ο Πλίνιος με το λατινικό όνομα Lapis Fulminis, υπήρξε για τους πρωτόγονους τρόμος και φόβος, και μάλιστα οιωνός θεϊκής προέλευσης.
Συγκεντρώνονταν οι αστρικές πέτρες στα Ιερά διότι πίστευαν ότι ο μετεωριτικός λίθος κατείχε υπερφυσικές δυνάμεις, και κατασκεύαζαν λατρευτικά τέχνεργα λόγω της περιεκτικότητάς του σε «αστρικό σίδηρο» σκληρότερο από το σημερινό ατσάλι, κατάλληλο ιδίως για την χρήση σε οπλές αλόγων που εξασφάλιζε «φτερωτό» καλπασμό μεγίστης ταχύτητας και αντοχής στα κακοτράχαλα βουνά της Ελλάδος.
Ετερογενή υλικά , όπως πέτρωμα από αστεροειδείς σε συνάρτηση με το ξύλο για λατρευτικά είδωλα και τα λιγοστά αγάλματα που παρουσιάζονται στην Μινωϊκή Τέχνη , πιστοποιούν την παρουσία της φρυγικής θεάς Μήτηρ, της Μεγάλης Μητέρας (Great Mother), με ιερά της στο Γόρδιο, στις Σάρδεις, και στον Πεσσινούντα της Μικράς Ασίας, όπου η θεά λατρευόταν (αντί ομοιώματος) με λατρευτικό μαύρο λιθομετεωρίτη (που μεταφέρθηκε αιώνες αργότερα στη Ρώμη κατά το (204 π.Χ.) μαζί με την λατρεία της.
Η Μάταρ φρυγικά, με το επίθετο «kubileya» που σημαίνει ορεία (των βουνών και της πλάσης), λατρεύτηκε στούς Ελληνικούς ναούς της Αρτέμιδος (Robert E. Kerbs-1999), όπου η θεά του κυνηγιού και της φύσης απορρόφησε τις ιδιότητές της.
Σύμφωνα δε με την Ελληνική γραμματεία, στον ναό της Εφεσίας Αρτέμιδος στην Μ.Ασία του αρχιτέκτονα Χερσίφρονα από την Κρήτη , με την βοήθεια του γιού του Μεταγένη , και τον Θεόδωρο από την Σάμο , κατασκεύασαν ένα από τα επτά θαύματα του κόσμου, που στέγαζε το περίφημο άγαλμά της με προσωπείο …που είχε πέσει από τον ουρανό.
Κατά τον Wainwright μάλιστα , και οι επικουρικοί ναοί της Αρτέμιδος στην Πέργη, την Πόβλα, και την Πισιδία αντικαθιστούσαν με το υλικό των αστεροειδών τα πρόσωπά των αγαλμάτων, που αντιπροσώπευαν τον μαύρο μετεωρίτη της Εφέσου.
Στο Αττικό Δράμα παρουσιάζεται συλλατρευόμενη με τον Αττι. Ο Σοφοκλής την αναφέρει ως «Παμβώτι Γή»,δηλαδή θεά της περιοχής του Πακτωλού ποταμού κοντά στον Πεσσινούντα. Σε ανάγλυφο δε που βρέθηκε στον Πειραιά, η επιγραφή του γράφει τα ονόματα Άγδιστις και Άττις, όπου το Αγδίστι προέρχεται από το όρος Άγδις στην ίδια περιοχή (Αρνόβιο άπαντα).
Επανερχόμενοι στην Νεοανακτορική περίοδο του εικονιζόμενου (φωτό) ευρήματος με την λίθινη κόμη (περούκα) του μεγάλου ξύλινου ειδώλου, προτείνεται από το Μουσείο η ακόλουθη ζωγραφική αναπαράσταση της κεφαλής επί της οποίας θα ήταν προσαρτημένα τα στυλιζαρισμένα μαύρα μαλλιά, που ενδεχομένως παρίστανε την αρχέγονη Μεγάλη θεά «Μάταρ kubileya» στην Κρήτη.
Αστειευόμενη προτείνω ανάλογη κόμη για τους μεταμφιεσμένους της φετεινής …..αποκριάς!
ΠΗΓΕΣ:
1. Cambridge University Press @ Assessment (18-4-2020)
2. Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης
Θεολογική Σχολή / Μεταπτυχιακό Τήμα Θεολογίας
Ειδίκευση :Σπουδή της Θρησκείας
4. ΒΙΣΑΛΤΗΣ @ Official_Website
Το σχόλιο σας θα δημοσιευθεί αφου εγκριθεί πρώτα απο τον διαχειριστή για την αποφυγή υβριστικού η προσβλητικού περιεχομένου.
Greek
Arabic
Chinese (Simplified)
Dutch
English
French
German
Italian
Japanese
Portuguese
Russian
Spanish